तामाङ सोसाइटी अफ अमेरिका महादेशकै साझा संगठन बन्ने-लक्यान लामा

0
shares

by Krishna KC | Updated: 06 Dec 2017

1015 views

तामाङ सोसाइटी अफ अमेरिका महादेशकै साझा संगठन बन्ने- लक्यान लामा, सदस्य सचिव, उत्तर अमेरिका तामाङ सम्मेलन आयोजक तदर्थ समिती
उत्तर अमेरिकाभरी छरिएर बसोबास गर्ने तामाङहरु यतिखेर उत्तर अमेरिका तामाङ सम्मेलन गर्ने तयारीमा जुटेका छन् । सम्मेलनको मिती जनवरी १३ र १४ मा न्युयोर्कमा हुने गरी तय भएको छ ।
अमेरिकामा सबै भन्दा पहिले दर्ता भएको तामाङ संगठन ‘तामाङ सोसाइटी अफ अमेरिका’लाई उत्तर अमेरिकामा छारिएर रहेका तामाङ संघ संगठनहरुको साझा छाता सँगठन बनाई यसको सामर्थ्यलाई अझ बलियो र गुणस्तरीय बनाउँदै लैजाने र यसलाई बृहत्तर तामाङ हितमा लगाउँने बारेमा आवश्यक्ता र सम्भावना पहिचान गर्न तामाङ सोसाईटी अफ अमेरिकाको आयोजनामा गत जनवरी महिनाको २६ र २७ मा न्युयोर्कमा एक भेला भएको थियो। भेलामा अमेरिकी राज्यहरुबाट तथा क्यानडाबाट समेत प्रतिनिधीहरु उपस्थित भै छलफलमा सहभागी भएका थिए।
उत्तर अमेरिकी तामाङ सम्मेलनको लागि तयारी बैठकको रुपमा अँगिकार गरिएको सो भेलामा आवश्यक मुलभूत कुराहरु सहित गत मे महिनाको २० र २१ तारीक न्युयोर्कमा उत्तर अमेरिका तामाङ सम्मेलन गर्ने निर्णय भएको थियो ।
पर्सा जिल्ला निर्मलवस्ती गाविस हालको ठोरी गाउँपालिकाको ब्रम्हनगरमा जन्मेका लक्यान लामाले नेपाल ल क्याम्पस काठमाडौंबाट स्नातक गरी त्रिचन्द्र क्याम्पसबाट समाजशास्त्रमा स्नातकोत्तर तहको अध्ययन पुरा गरेका छन्। नेपालमा कानून ब्यबसायी हुँदा सर्बोच्चा अदालतमा बहसको काम गरेको प्रशस्त अनुभव संगालेका लामा विभिन्न मन्त्रालयमा काम गर्दै समाज कल्याण परिषदका सहायक निर्देशकको पनि जिम्मेवारी सम्हालेको अनुभव छ।
सन् २००७ देखि अमेरिकाको न्यूयोर्कमा बसोबास गरीरहेका लामाले तामाङ सोसाइटी अफ अमेरिकाको सचिव र महासचिव पदमा रही समुदायको लागि आफनो क्षमता अनुसारको योगदान गरि सकेका छन् ।
सबै भन्द पहिले प्रस्ट पारी दिनुहोस् किन यसरी उत्तरी अमेरिकी तामाङ सम्मेलनको डेटलाईन सर्दै गएको छ ?
उत्तर अमेरिका भित्र बसोबास गर्नु भएका सम्पूर्ण तामाङहरुको साझा संगठन बनाउनु पर्ने भएकोले बृहत्तर रुपमा सबैलाई समेटेर सम्मेलनमा सहभागी गराउन र सबैको भावनालाई अटाउना व्यापक छलफल गर्न आवश्यक थियो । नाम मात्रको सम्मेलन गर्नु भन्दा केहि साझा भावना निर्माण गर्ने गतिलो प्लेटफर्म बनाउने प्रयास गर्दा समय सार्नु परेको हो ।
सम्मेलन तयारीको के के कामहरु पुरा भए ? अब बाँकी कामहरु चाँही के के छन् ?
गत जनवरी २७ तारिक न्युयोर्कमा भएको ऐतिहासिक भेलाले तामाङ सोसाइटी अफ अमेरिकाको अध्यक्ष शान्त थोकर संयोजक र सदस्य सचिवमा मलाई ज़िम्मेवारी दिदै २५ सदस्यीय तदर्थ कमिटी गठन गरेको छ । त्यहि कमिटीले कार्य सम्पन्न गर्दैछ । हामीले बिधान उपसमिती, आर्थिक संकलन उपसमिती लगायत गठन गरेर तदारुकताका साथ काम भैरहेको छ । प्रचार प्रशारमा व्यापक जोड दिएका छौ । सम्मेलको लागि हल बुक भैसकेको छ । प्रतिनिधिहरु बस्नलाई व्यवस्था गरीसकेका छौ । छोटकरीमा भन्नु पर्दा हाम्रो तयारी अन्तिम अन्तिम चरणमा पुगी सकेको छ । बाँकि कामहरु भनेको समय सापेक्षा गर्दै जानु पर्ने हुन्छ । सम्मेलनबाट एउटा सशक्त कार्यसमितीको चयन समेत गरिने हुँदा अब निर्बाचन कमिटी गठन गर्ने प्रक्रियामा हामी रहेका छौ।
त्यसो भए उत्तर अमेरिकाको साझा संगठन वनाउने कार्यमा व्यस्त हुनुहुन्छ?
हो, सदस्य सचिवको ज़िम्मेवारीको नाता र हाम्रो साझा समस्याको समाधान गर्ने संगठनको आवश्यकताले गर्दा उत्तर अमेरिकाको आस्था बोक्दै तामाङ समुदायको सारथी बन्न शक्ति सम्पन्न संगठन वनाउने अभियानमा लागेको छु ।
कस्तो खालको संस्थाको परिकल्पना गर्नु भएको छ ?
सोत र साधन सम्पन्न, उत्तर अमेरिका भरीका सम्पूर्ण तामाङ जातीको आस्था बोकी विश्व भरीका तामाङ जातीको सारथी बन्न सक्ने संस्थाको परिकल्पना गरेका छौ ।
कसरी संभव देख्नु भएको छ? सक्नु हुन्छ त ?
जीवनको सबै भन्दा ठुलो उपलब्धी भनेको समस्याको समाधान हो चाहे त्यों ठुलो होस् या सानों । समस्या भए पछि त्यसको निराकरण खोजिन्छ । हामीमा भएको समस्याको निराकरण गर्ने साधन भनेको हामीले परिकल्पना गरेको संस्था नै हो । २०४६ साल पछि हाम्रो समाजमा आएको परिवर्तनले हाम्रा समस्या र निराकरणका उपाय समेत तामाङ समुदायले बुझिसकेको मैले अनुभव गरेको छु । त्यसैले यो अभियानमा सबै क्षेत्रबाट हामीलाई सहयोग मिल्ने कुरामा म विश्वस्त छु ।
सबैको समान उद्देश्य र अभियान पनि प्रष्ट छन् भने समस्या के वन्ला र ? मलाई त लाग्दैन यो ठुलो समस्या हो भनेर । त्यसैले यति ठुलो अभियानमा सानोतिनो समस्याले त्यति ठुलो हिस्सा बोक्छ भन्ने पक्षमा म छैन । हामीमा आत्माविश्वास छ, मिलाएर लान्छौ ।
तामाङ सोसाइटी अफ अमेरिकाको इतिहासलाई नै लगेर जानु पर्छ भन्ने सुनिन्छ नि, के यो कुरामा अन्य राज्यका संस्थाहरु मान्न तयार होलान ?
तामाङ सोसाइटी अफ अमेरिकाको इतिहास सहित नजाने भन्ने कुरै आउदैन । इतिहास भनेको संगठनको सम्पति हो । यसको संरक्षण गर्नु प्रत्येक सदस्यको दायित्व पनि हो । त्यसैले हामीले सबै संस्थाहरुलाई स-सम्मान दिदै प्रत्येक संस्थाको इतिहास मिलाएर लैजानु पर्छ । त्यसो नगरेको खण्डमा एकताको अनुभूती नै हुदैन नि । हामी यो कुरामा स्पस्ट छौ ।
उत्तर अमेरिकी साझा संगठन वन्ने कुरामा ढुक्क हुनुहुन्छ ?
विज्ञहरुको राय अनि अनुभवीहरुको अनुभवलाई बोक्दै र नया सोच-विचारलाई अघि सार्दै हामी काम गरीरहेका छौ । उत्तर अमेरिकी साझा संगठन बन्ने कुरामा हामी ढुक्क छौ र यही संगठन मार्फ़त हाम्रो भावि योजना तर्जुमा गर्नेअनि हाम्रो अभियान सफल हुने कुरामा पनि हामी पुर्ण रुपमा आशावादी छौ ।
एउटै शक्ति केन्द्र वनाउने कार्यले कतै भएका संघ/संस्थाहरु टुक्राउने त हैन?
शक्ति केन्द्र वनाउने कार्य भनेको संघ संस्थालाई एकता वनाउने हो । यदि टुक्रिन गयो भने हाम्रो अभियान असफल भएको मान्नु पर्छ । त्यसैले हामी त्यस पक्षमा अति संवेदनशील छौ। हाम्रो अभियान कसैको विगतका इतिहास मेट्न हैन, न त विगतका उपलब्धीलाई ईन्कार गर्न नै हो ।
यो केवल समय र परिस्थिती अनुसार हाम्रो अभियानलाई फरक ढंगबाट परिचालन गर्नका निमित्त संघ/संगठनलाई एकतावद्द गर्दै तामाङ समुदायको एउटै शक्ति केन्द्र वनाएर लैजाने हो । सबै संघ संस्थालाई मिलाएर लानुको अर्कों विकल्प म देख्दिन ।
धेरै पटक अभियानका कुरा गर्नु भयों तर अभियान प्रस्ट बुझिएन, बझाई दिनु हुन्छ की ?
उत्तर अमेरिकाको यो “केन्द्रिय संगठन” विश्व भरीका तामाङ समुदायको सारथी बनाएर हरेक तामाङलाई आर्थिक, सामाजिक, राजनीतिक, शैक्षिक र सांस्कृतिक क्षेत्रमा क्रियाशील गराई सबल, सक्षम र योग्य तामाङ जनशक्ति बनाउन प्रयास गर्ने हाम्रो अभियान हो ।
कतै हिजो विशेष योगदान दिनेहरुको इतिहास मेटिने त हैन ?
पक्कै हैन। बरु हिजो जो जहाँ जसरी समाज परिवर्तनका लागी अग्रपंतिमा हुनुहुन्थ्यो, ती सबै व्यक्ति विशेषलाई स-सम्मान गर्दै विगतका घट्नाक्रमलाई लेखबद्द गरी इतिहासलाई भावि पुस्ताको अध्ययन केन्द्र बनाउदै तामाङ जातीको सम्पति वनाएर राखिने छ । यसो गर्दा योगदान मेटिने भन्द पनि कदर भएको महसुस हुनेछ ।
सम्मेलनमा बिभिन्न राज्यहरुबाट प्रतिनिधित्व हुने डेलेगेट्स छनौट प्रकृया कसरी हुनेछ ?
तामाङ संघ संस्था दर्ता भै सकेका राज्यबाट १० जनासम्म मनोनित गरी पठाउन सकिने छ भने संस्था दर्ता नभई सकेका राज्यबाट तीनजनासम्म प्रतिनिधी रहन सक्ने व्यवस्थाको निर्णय हामीले गरेका छौ । यस बाहेक सम्मेलन आयोजक तदर्थ कमिटीका सबैजना प्रतिनिधी रहने छन् ।
नेतृत्वको पनि वहस चलेको छ, कसरी चयन हुनेछ नया नेतृत्व चाँही ?
शक्ति सम्पन्न साझा संगठन वन्दै गर्दा नेतृत्वको वहस चल्नु स्वभाविक नै हो भन्ने मलाई लागेको छ र सबैले स्वभाविक नै मान्नु पर्छ भन्ने मेरो भनाई हो । तर यो बेला नेतृत्वमा को आउने वहस भन्द कसरी सबैलाई समाहित गरेर साझा संगठन वनाउने भन्ने महत्वपुर्ण छ । तैपनि नेतृत्वको गरम वहस चलेकै छ र यसले संगठनलाई मजबुद नै वनाउछ भन्ने मलाई लाग्छ । प्रक्रियाको सन्दर्भमा चाँही निर्वाचन कमिटीको गठन पछि गत बर्ष सम्मेलन तयारी बैठक स्वरुप भएको भेलामा भएका निर्णयहरु र तदर्थ समितीका विभिन्न बैठकबाट पारित निर्णयहरु समेतलाई आधार बनाएर निर्बाचन कमिटीले बनाएको मापदण्ड अनुसार निर्वाचन गरी कार्यसमितीको चयन गरिने सल्लाह भएको छ ।
नेतृत्वमा के के गुण हुन ज़रूरी हुन्छ जस्तो लाग्छ तपाईलाई ?
सबैको मनोभावनालाई बुझेर सहि र छिटो निर्णय दिन सक्ने अनि समय र परिस्थिति अनुसार चल्न सक्नेले राम्रो नेतृत्व दिन सक्छ जस्तो लाग्छ । जातीय संगठनमा चाँही यसको अलवा जातीय एजेण्डा राम्रो गरी बुझेको व्यक्तिलेमात्र नेतृत्व दिन सक्छ । त्यसैले नेतृत्वको सवालमा कुनै सौदा वाजी गरिनु हुदैन भन्ने मेरो स्पस्ट भनाई राख्न चाहन्छु ।
तपाई चाँही जातिय संगठनमा कहिले देखि लाग्नु भएको हो ?
“सामाजिक सेवा नेपाल” नामको संस्था खोलेर महिला र वाल-वालिकाको क्षेत्रमा काम गर्दा रोजीरोटीका लागी सर्वोच्च अदालतमा कानुन व्यवसायीको रुपमा वकालत गर्दै सामाजिक क्षेत्रमा क्रियाशिल रहेर जातीय संगठनमा प्रवेश गरेको हो मैले । मेरो यात्रा दार्जिलिंगमा भएको दोश्रो तामाङ अन्तराष्ट्रीय सम्मेलनमा नेपालको तर्फवाट विधान संशोधन कमिटीमा काम गरेर शुरु भएको हो र आजसम्म विभिन्न तह तप्कामा काम गर्दै निरन्तर यही यात्रामा रहेको छु ।
सम्मेलन सफल बनाउनका लागि आम तामाङ जनसमुदायबाट के अपेक्षा राख्नु भएको छ ?
यो सम्मेलन हामी सबैको साझा अभियान हो भन्ने सोचेर सकारात्मक भै सुझाव सल्लाह र नैतिक सहयोग मात्रै दिनु हुँदा पनि हाम्रो मनोबल प्रशस्तै बढ्ने हुन्छ ।
हरेक कार्यक्रम गर्न आर्थिक आवश्यक पर्ने कुरा मैले भनी रहनु पर्दैन, सबैजना जानकार नै हुनुहुन्छ । सबैले  एकताका साथ सक्रिय सहभागिता जनाउदा हाम्रो अभियान सोचे अनुरुप सफल हुने भएकोले हाम्रो अपेक्षा पनि यही रहन्छ।